Bülent Erkmen Arşivi Kullanım Klavuzu

Bülent Erkmen Arşivi Kullanım Kılavuzu, araştırma ve dijitalleştirme çalışmaları 2023’te başlayan Salt Araştırma Bülent Erkmen Arşivi’ne eşlik etmek üzere hazırlandı. Bu dijital arşiv, Erkmen’in işlerinin görsel kayıtları, çok sayıda yazılı belge, kişisel fotoğraf, mektup, faks ve efemeradan oluşmaktadır. Kılavuz ise, bu dijital arşivin yanı sıra BEK’in web arşivi ile Erkmen’in 2018’deki Remix sergisi için oluşturulmuş ses ve görüntü kayıtlarını da kapsamaktadır.

Kılavuzda Erkmen’in tasarım işleri, Açıkhava, Afiş, Ajanda, Albüm Kapağı, Ambalaj, Bayrak, Broşür-Katalog, Davetiye, Ekslibris, Faaliyet Raporu, İlan, Jenerik, Kimlik, Kart, Kartpostal, Kitap, Kitap Kapağı, Logo, Ödül ve Anı Nesnesi, Pul, Saat Ekranı, Sergileme, Süreli Yayın, Süreli Yayın Kapağı, Takvim, Tebrik Kartı kategorileri altında yer almaktadır. Konsepti kendisine ait, işverenin yine kendisi olduğu, türü bakımından yukarıda belirtilen kategorilerden ayrı işleri ise Özel Proje altında sıralanmıştır.

Odağına Erkmen’in üretimlerini alan bu arşivdeki diğer belgeler ise mümkün olduğunca bağlamı içinde ve zaman sırasıyla tasnif edilmiş, kalanlar ise kendilerine özgü veya genel başlıklar altına alınmıştır. Bülent Erkmen’e veya Bülent Erkmen’den gönderilmiş mektup, telgraf, yıldırım telgraf, teleks, faks, posta kartı, tebrik kartı, elektronik posta ve elektronik kart türündeki tüm belgeler Gönderiler bölümünde toplanmıştır. Onun tasarlamadığı ama sakladığı tasarım, düşünce ve kültür yaşamına ilişkin yazılar, küpürler ve türü bakımından birer görsel iletişim ürünü de olan tüm diğer basılı nesneler Efemera bölümünde yer almaktadır.

Bölümler, kılavuzun genelinde alfabetik sırayla, kendi içinde ise kronolojik olarak ilerlemektedir. Her bölüm, işlerin ve olayların bağlamını öne çıkaran notlar içermektedir. Bunların bir kısmı Bülent Erkmen’le arşiv çalışması esnasındaki görüşmelerden veya ona ilişkin kaynaklardan alıntılanmış, bir kısmı da bu çalışmaya özgü notlardır.

Kılavuz, tamamlanmamak üzere kurgulanmıştır. Erkmen’in geçmiş ve güncel üretimlerine ilişkin yeni belgeler ve eklenecek notlarla zaman içinde genişlemeye devam edecektir.

İstanbul Kentsel Bildirişim Tasarımı

— Bu çalışma, İstanbul Kentsel Bildirişim Tasarımı üst başlığı altında, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin ilçe belediye sınırları içinde kalan cadde ve sokakların duvar tipi ve direkli tabelaları ile kapı numaraları tabelalarının kimlik oluşturucu tasarım standartlarının temel prensiplerini kapsıyor. Bu, İstanbul’a dair bir kentsel bildirişim kimliği sorununa cevap bulma çabasının ürünü olan bir tasarım çalışması. Bu tasarım çözümlemesi kavramsal çerçeveden editoryal yapı oluşturmaya -cadde ve sokak adlarının Türkçe dilbilgisi ve yazım kurallarına göre yazılması, satır bölünmesi gibi, yeni bir yazı karakteri tasarlamaktan renk kodları oluşturmaya, malzeme seçimine, yazı uygulama standartlarına, gofre uygulamaya, boyutlandırma standartlarına, cadde ve kapı numarası tabelalarının açık alanda konumlandırılma standartlarına kadar çok şeyi kapsıyor. Tabela yüzeylerindeki farklı bilgiler farklı renklerle kodlandı, cadde ve sokak isimleri ile rakamlar, yön işaretleri, tabelaların temel kimlik rengi olan kırmızının üstüne beyaz yazıyla yer aldı. Bu kırmızı RAL 3001 ya da Pantone 1945 diye bilinen, ısısı olan, görünür, geçmişe sahip, hep oradaymış gibi duran, güngörmüş bir renk. Bu kırmızının tüm zamanların rengi olmasına karşın tabelanın en altında yer alan ve ilçe bilgisini üstünde taşıyan renkler bugünün ve geleceğin renkleri. Bu ilçe renkleri birbirinden kolay ayrılan, “renkli” renkler. Belirlenen 10 ayrı rengin her biri içer defa tekrar ederek ilçelerin komşuluk ilişkisine göre 32 ilçeye dağılıyor. Üstteki değişmeyen temel renk kırmızı. En alttaki değişen renk bandıyla arasında ise mahalle bilgisini taşıyan beyaz bir ara bant yer alıyor. Kapı numarası bilgisini taşıyan tabelalar ise sadece kırmızıdan oluşuyor. Tabelaların üzerindeki tüm bilgiler özel olarak tasarlanmış bir yazı karakteriyle yazıldı. Sağlam, dolgun, kolay görünür, kolay okunur, ciddi ama cilveli kıvrımları da olan bir yazı karakteri bu. Evet, yakın ve uzak geçmişin içinde bugünün işaretlerini tasarlamalıyız. Bugünün kendisi olan, kendinden menkul bu işaretler zaman içinde kendi geçmişini, kendi değerini yaratmalı. (Bülent Erkmen’den İstanbul Tabelaları üzerine, 2018’de Remix sergisi için hazırlanmış MP3 ses kaydının dökümü.)