Bülent Erkmen Arşivi Kullanım Klavuzu

Bülent Erkmen Arşivi Kullanım Kılavuzu, araştırma ve dijitalleştirme çalışmaları 2023’te başlayan Salt Araştırma Bülent Erkmen Arşivi’ne eşlik etmek üzere hazırlandı. Bu dijital arşiv, Erkmen’in işlerinin görsel kayıtları, çok sayıda yazılı belge, kişisel fotoğraf, mektup, faks ve efemeradan oluşmaktadır. Kılavuz ise, bu dijital arşivin yanı sıra BEK’in web arşivi ile Erkmen’in 2018’deki Remix sergisi için oluşturulmuş ses ve görüntü kayıtlarını da kapsamaktadır.

Kılavuzda Erkmen’in tasarım işleri, Açıkhava, Afiş, Ajanda, Albüm Kapağı, Ambalaj, Bayrak, Broşür-Katalog, Davetiye, Ekslibris, Faaliyet Raporu, İlan, Jenerik, Kimlik, Kart, Kartpostal, Kitap, Kitap Kapağı, Logo, Ödül ve Anı Nesnesi, Pul, Saat Ekranı, Sergileme, Süreli Yayın, Süreli Yayın Kapağı, Takvim, Tebrik Kartı kategorileri altında yer almaktadır. Konsepti kendisine ait, işverenin yine kendisi olduğu, türü bakımından yukarıda belirtilen kategorilerden ayrı işleri ise Özel Proje altında sıralanmıştır.

Odağına Erkmen’in üretimlerini alan bu arşivdeki diğer belgeler ise mümkün olduğunca bağlamı içinde ve zaman sırasıyla tasnif edilmiş, kalanlar ise kendilerine özgü veya genel başlıklar altına alınmıştır. Bülent Erkmen’e veya Bülent Erkmen’den gönderilmiş mektup, telgraf, yıldırım telgraf, teleks, faks, posta kartı, tebrik kartı, elektronik posta ve elektronik kart türündeki tüm belgeler Gönderiler bölümünde toplanmıştır. Onun tasarlamadığı ama sakladığı tasarım, düşünce ve kültür yaşamına ilişkin yazılar, küpürler ve türü bakımından birer görsel iletişim ürünü de olan tüm diğer basılı nesneler Efemera bölümünde yer almaktadır.

Bölümler, kılavuzun genelinde alfabetik sırayla, kendi içinde ise kronolojik olarak ilerlemektedir. Her bölüm, işlerin ve olayların bağlamını öne çıkaran notlar içermektedir. Bunların bir kısmı Bülent Erkmen’le arşiv çalışması esnasındaki görüşmelerden veya ona ilişkin kaynaklardan alıntılanmış, bir kısmı da bu çalışmaya özgü notlardır.

Kılavuz, tamamlanmamak üzere kurgulanmıştır. Erkmen’in geçmiş ve güncel üretimlerine ilişkin yeni belgeler ve eklenecek notlarla zaman içinde genişlemeye devam edecektir.

Robinson Crusoe 389

— Nisan Yayınları’yla ilk çalışmamız 1993’te çıkan Sevim Burak Bütün Eserleri dizisi oldu. Bu kitapların yayımlanmasından yaklaşık bir yıl sonra, 1994’te İstiklal Caddesi’nde Robinson Crusoe 389 ismiyle açmak istedikleri bir kitabevinin kimlik çalışmasını yaptım. Birlikte kurduğumuz ‘hayal’, burasının seçilmiş kitapların olduğu bir ‘depo’, kitapların herkesin erişebileceği şekilde sergilendiği bir ‘arşiv’, okurun buluştuğu bir ‘meydan’, aramak-sormak-karıştırmak-yazmak-koklamak için gidilen bir ‘kitaplık’ olmasıydı. İç mekân tasarımı için Han’ı (Tümertekin) önerdim; Han’a duvarları tabandan tavana kitapla kaplı iç mekân hayalini anlattım ve sayesinde o ikonik mekân ortaya çıktı. Kitabevi ismini bir yazı sütunu anlayışıyla, uzun ismi kesmeyle bölüp alt satıra geçirerek New Baskerville fontuyla yazdım ve bütününü siyah bir çerçeve zemin içine alarak logolaştırdım. Cephedeki kitabevi ismi logonun büyütülmüş ahşap üstü gofre uygulamasıyla yer aldı. Kimliğin hem öngörülen hayalin hem buranın kurucuları gibi ‘nesli tükenmiş’ bir türün karşılığı; zamansız ve kendinden menkul olmasını istedim. (Bülent Erkmen’le görüşme, 26 Ağustos 2024)